Bij een tijdelijk tekort aan een geregistreerd geneesmiddel kan de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) daarvoor wel toestemming verlenen, bijvoorbeeld wanneer onvoldoende geschikte alternatieven beschikbaar zijn

Ongeveer 127.000 patiënten werden in de eerste helft van 2026 geholpen met een geneesmiddel uit de productgroep Tijdelijke Toestemming vanwege tekorten. De totale kosten hiervan waren € 6,1 miljoen, waarvan nifedipine de grootste kostenpost was. Aldus de SFK in het Pharmaceutisch Weekblad.

In Nederland is het in principe niet toegestaan om een geneesmiddel zonder handelsvergunning uit het buitenland te importeren. Bij een tijdelijk tekort aan een geregistreerd geneesmiddel kan de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) daarvoor wel toestemming verlenen, bijvoorbeeld wanneer onvoldoende geschikte alternatieven beschikbaar zijn. Deze toestemming wordt vastgelegd in een vrijstellingsbesluit in de Staatscourant. Geneesmiddelen waarvoor zo’n besluit geldt, worden in de G-Standaard opgenomen in de productgroep Tijdelijke Toestemming (TT). In de eerste helft van 2026 verstrekten openbare apotheken 250.000 keer deze middelen aan 127.000 patiënten. 

Kosten
De totale geneesmiddelenkosten tegen apotheekinkoopprijzen (AIP) van de verstrekkingen van middelen uit de productgroep TT lagen in de eerste helft van 2026 op € 6,1 miljoen. De SFK berekende dat de AIP-waarde van deze verstrekkingen, tegen de prijzen van vergelijkbare reguliere alternatieven, uitkomt op € 3,8 miljoen. Dit bedrag is gebaseerd op de gewogen gemiddelde prijs per standaarddagdosering (DDD) van de in Nederland verstrekte reguliere middelen*, exclusief de kosten van de werkzaamheden van de apotheker.

Hoogste kosten voor nifedipine uit het buitenland wegens tekort
In de eerste helft van 2026 omvatte de productgroep TT 114 verschillende combinaties van werkzame stof, sterkte en toedieningsvorm, tegenover 116 in dezelfde periode van 2025. Ondanks dit vergelijkbare aantal lagen de kosten in 2026 hoger dan de kosten in de eerste helft van 2025 (€ 4,8 miljoen). Tussen beide perioden was sprake van een verschuiving in zowel de geneesmiddelen waarvoor tekorten bestonden als het aantal gebruikers van deze middelen. Salbutamol vormde in de eerste helft van 2025 de grootste kostenpost binnen de productgroep TT, terwijl nifedipine deze positie innam in de eerste helft van 2026. De hogere kosten in de eerste helft van 2026 hangen daarmee vooral samen met veranderende tekorten.

* middelen met dezelfde werkzame stof, sterkte en toedieningsvorm

Bron: SFK